در دنیای پر از نظارت دیجیتال و تهدیدات سایبری، حفاظت از هویت آنلاین اهمیت ویژه‌ای پیدا کرده است. مرورگر تور (Tor Browser) با هدایت ترافیک اینترنت از طریق شبکه‌ای از گره‌های رمزگذاری‌شده، آدرس IP واقعی کاربران را مخفی کرده و وب‌گردی امن و ناشناس را ممکن می‌سازد. تور که ابتدا توسط نیروی دریایی آمریکا توسعه یافته بود، اکنون یک پلتفرم رایگان و متن‌باز است و به کاربران امکان می‌دهد به بخش‌های فهرست‌نشده اینترنت دسترسی پیدا کنند.

معرفی مرورگر تور

مرورگر تور را اکثرا به‌عنوان یکی از بهترین مرورگرهای وب می‌شناسند اما این مرورگر دقیقا چه قابلیت‌هایی ارائه می‌کند؟ مهمترین ویژگی آن حفظ حریم خصوصی و امنیت کاربران است اما این مرورگر قابلیت‌های شاخص دیگری هم دارد.

مرورگر Tor چیست؟

مرورگر Tor یک مرورگر کاملاً رایگان و متن باز است که به شما کمک می‌کند به صورت ناشناس در اینترنت گشت و گذار کنید. بعد از نصب مرورگر Tor، این مرورگر تاریخچه مرور شما را به طور خودکار پاک می‌کند و تمام ترافیک شما را رمزگذاری می‎کند. همچنین به شما امکان می‌دهد به دارک وب دسترسی داشته باشید، یعنی وب سایت‌های پنهان و فهرست نشده در اینترنت. به دلیل توانایی آن برای دسترسی آزادانه به وب جهانی، برخی از کشورها تور را به طور کامل مسدود می‌کنند.

در اصل، شبکه Tor توسط نیروی دریایی ایالات متحده ایجاد شد تا ارتباطات آنلاین ناشناس را برای سازمان‌های نظامی فعال کند. در سال ۲۰۰۶، ارتش این پروژه را که از آن زمان توسط یک سازمان غیرانتفاعی اداره می‌شد، کنار گذاشت. این روزها، پروژه Tor عمدتاً توجه خود را بر روی مرورگر خود و توسعه چند ابزار حفظ حریم خصوصی دیگر متمرکز کرده است.

مرورگر Tor چگونه کار می‌کند؟

مرورگر Tor برای حفظ حریم خصوصی کاربران از رمزگذاری سه‌لایه (Onion Encryption) استفاده می‌کند و ترافیک اینترنت را از طریق یک شبکه جهانی از گره‌ها (Nodes) هدایت می‌کند تا ناشناس باقی بماند. هر بسته داده قبل از ارسال، چندین بار رمزگذاری می‌شود و از مسیر تصادفی عبور می‌کند تا هیچ گره‌ای نتواند همزمان مبدا و مقصد نهایی را شناسایی کند. Tor از سه نوع گره اصلی تشکیل شده است:

• گره ورودی (Entry node): گره‌ای که اولین نقطه اتصال کاربر به شبکه Tor است. این گره آدرس IP واقعی کاربر را می‌بیند، مگر اینکه کاربر از VPN یا روش‌های دیگر برای مخفی کردن IP استفاده کرده باشد. وظیفه اصلی آن، دریافت بسته‌های رمزگذاری‌شده و ارسال به گره میانی است.
• گره میانی (Middle node): گره‌ای که بسته‌ها را از گره ورودی دریافت می‌کند و به گره خروجی می‌فرستد. این گره فقط دو گره قبل و بعد از خود را می‌شناسد و هیچ اطلاعی از مبدا اصلی یا مقصد نهایی بسته ندارد. عملکرد گره میانی افزایش امنیت و پراکندگی مسیر داده‌هاست.
• گره خروجی (Exit node): آخرین گره در مسیر انتقال داده‌ها که بسته را رمزگشایی کرده و به مقصد نهایی می‌فرستد. این گره محتوای بسته و مقصد آن را می‌بیند، اما هیچ اطلاعی از مبدا اصلی (آدرس IP کاربر) ندارد. گره خروجی نقش کلیدی در دستیابی به وب‌سایت‌های معمولی و جلوگیری از ردیابی مستقیم کاربران ایفا می‌کند.

این ساختار سه‌لایه باعث می‌شود که حتی اگر یک گره توسط فرد یا سازمانی تحت کنترل باشد، دسترسی به اطلاعات کامل مسیر و هویت کاربر امکان‌پذیر نباشد. بدین ترتیب، Tor به عنوان ابزاری قدرتمند برای دور زدن سانسور، حفظ ناشناسی و دسترسی امن به اینترنت عمل می‌کند. مرورگر Tor به طور کلی بسیار کندتر از اتصال اینترنتی شماست. از آنجایی که ترافیک آنلاین شما از طریق گره‌های مختلف ارسال می‌شود، اتصال اینترنت شما باید مسیر طولانی را طی کند و بنابراین به طور قابل توجهی کندتر می‌شود. 

همچنین بخوانید: تازه‌ترین خبرها را در اف‌نیوز دنبال کنید.

ریسک‌ها و محدودیت‌های استفاده از Tor

در ابتدا باید هنگام استفاده از مرورگر تور مراقب باشید. دسترسی به امکانات وب سایت‌های غیرقانونی با خطرات بزرگی همراه است. باز کردن لینک اشتباه در دارک وب می‌تواند کامپیوتر شما را به خطر بیندازد. اقداماتی وجود دارد که می‌توانید برای ایمن ماندن در هنگام استفاده از مرورگر Tor انجام دهید.

دوم، هرگز از وب‌سایت‌ها بازدید نکنید یا روی لینک‌هایی که به آن‌ها اعتماد ندارید، کلیک نکنید. این امر به ویژه در مورد وب سایت‌های دارک وب صادق است. لینک‌ها در تاریک وب متفاوت به نظر می‎رسند. به جای آدرس‌های وب معمولی، لینک‌هایی متشکل از حروف و اعداد تصادفی دریافت می‌کنید. این امر تشخیص لینک‌های خطرناک را دشوارتر می‌کند. مطمئن شوید که یک آنتی ویروس خوب نصب کرده اید. این اطمینان حاصل می‌کند که هنگام مرور آنلاین با استفاده از Tor، دستگاه شما سالم است. تا آنجا که ممکن است، از دانلود هر چیزی از دارک وب خودداری کنید.

علاوه بر کندی سرعت ناشی از عبور داده‌ها از چندین گره و خطرات دارک وب، کاربران Tor باید از ریسک‌های حقوقی و اجتماعی نیز آگاه باشند. حتی اگر استفاده از Tor کاملا قانونی باشد، ارتباط آن با فعالیت‌های غیرقانونی می‌تواند باعث شود که ارائه‌دهندگان خدمات اینترنتی (ISP) یا مراجع قانونی نسبت به کاربر سو ظن پیدا کنند. این موضوع به ویژه در کشورهایی که نظارت اینترنتی گسترده دارند، اهمیت بیشتری پیدا می‌کند. همچنین، بسیاری از وب‌سایت‌ها و سرویس‌های قانونی به دلایل امنیتی، ترافیک خروجی از شبکه تور را مسدود می‌کنند. این محدودیت می‌تواند دسترسی به برخی خدمات آنلاین را غیرممکن سازد، حتی اگر قصد کاربر کاملا قانونی باشد. بنابراین، استفاده از تور نیازمند آگاهی کامل از محدودیت‌ها و خطرات احتمالی اجتماعی و حقوقی است و کاربران باید در کنار مزایای حفظ حریم خصوصی، این جوانب را نیز در نظر بگیرند.

چه کاری می‌توانیم با مرورگر تور انجام دهیم؟

بسیاری از افراد از جستجوی از مرورگر تور برای مشاهده محتوای محدود به منطقه جغرافیایی، دور زدن سانسور، بازدید از وب سایت‌هایی که در سطح وب یافت نمی‌شوند معرفی و استفاده می‌کنند. این دارک وب نامیده می‎شود، مکانی که در آن وب سایت‌های غیرقانونی، محتوای خشونت آمیز و موارد غیرقانونی یافت می‌شود.

به غیر از بازدید از دارک وب، بسیاری از روزنامه نگاران و فعالان سیاسی از مرورگر Tor برای دور زدن سانسور استفاده می‌کنند. ناشناس بودن تور به آن‌ها کمک می‌کند تا از جاسوسی جلوگیری کنند و به آن‌ها اجازه می‌دهد مقالاتی منتشر کنند و اخبار مربوط به رویدادهای مهم را منتشر کنند.

به طور مشابه، روزنامه نگاران از مرورگر Tor برای محافظت از منابع خود استفاده می‌کنند. اگر کسی نمی‌خواهد ریسک فاش شدن یا ردیابی شدن را داشته باشد، می‌تواند اطلاعات حساس را از طریق شبکه تور به اشتراک بگذارد.

نصب Tor Browser در ویندوز

نحوه ی نصب مرورگر تور درست مثل هر مرورگر دیگری است. کافی است فایل نصبی را دریافت و در کامپیوتر آن را اجرا کنید.

1. به وب سایت Tor Project بروید و روی دکمه دانلود مرورگر Tor در گوشه سمت راست بالای صفحه کلیک کنید.
2. صفحه دانلود را خواهید دید. با انتخاب یکی از چهار نماد زیر، سیستم عامل خود را انتخاب کنید. همانطور که می‌بینید، می‌توانید ویندوز، مک، لینوکس یا اندروید را انتخاب کنید. اگر می‌خواهید مرورگر را به زبان خاصی دانلود کنید، می‌توانید روی «Download in another language or platform» کلیک کنید.
3. یک فایل بر روی کامپیوتر شما دانلود می‌شود. با باز کردن این فایل، فرآیند شروع شده و Tor نصب می‌شود. زبان مورد نظر خود را انتخاب کنید، سپس “OK” را فشار دهید.
4. تنظیمات مرورگر ظاهر می‌شود. پوشه مقصد را انتخاب کنید (معمولاً لازم نیست چیزی را در اینجا تغییر دهید و نصب کننده به طور خودکار یک پوشه جدید برای آن ایجاد می‌کند) و “Install” را فشار دهید.
5. در طول فرآیند نصب، می‌توانید انتخاب کنید که Tor به طور خودکار پس از اتمام نصب آن باز شود. اگر انتخاب نکردید، باید خودتان با جستجوی برنامه آن را باز کنید.
6. اولین باری که مرورگر باز می‌شود، پیام زیر را خواهید دید. در بیشتر موارد، فقط می‌توانید روی «اتصال» کلیک کنید و شروع کنید.

7. پس از اتمام پیکربندی، “اتصال” را فشار دهید و مرورگر Tor شما باز می‌شود. در حالی که در حال تنظیم یک اتصال است، می‌توانید انتخاب کنید که هر زمان که مرورگر را باز می‌کنید، به طور خودکار متصل شود.